Türkiye, uzayı keşfetmek için kendi teleskop uzmanlarını yetiştirmenin yanında, yerli teleskop üretiminde çalışacak mühendisleri yetiştirmek için hazırlığa başladı.

Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK), eğitim alması için Şili Paranal'daki dünyanın en büyük gözlemevine mühendis gönderecek. Mühendisler, orada teleskop mekaniği, elektrik ve elektroniği ile optik konularında eğitim alacak. Eğitimlerin ardından yurda dönecek olan uzmanlar, Türkiye'nin bundan sonraki teleskop alımlarında söz sahibi olacak. Uzmanlardan, ilerleyen yıllarda Türkiye'nin kendi teleskoplarını hazırlaması da istenecek.

Uzayı öncelikli konular arasına alan Türkiye, bu alanda önemli çalışmalar yürütmeye başladı. Bunlardan birisi de TÜBİTAK tarafından hazırlanan ve Devlet Planlama Teşkilatı'nın onayını alan 'Teleskop İnsan Gücü Yetiştirilmesi' projesi. 300 bin TL bedelli projeye göre Türkiye, teleskop konusunda 10 uzman yetiştirecek. 8'i mekanik, elektrik-elektronik, software ve optik mühendisi olacak ekipte 2 tane de teknisyen yer alacak. Avrupa Güney Gözlemevi (ESO)'nde eğitim alacak olan mühendisler, Türkiye'nin bu alandaki açığını kapatacak.

Geçen yıl hazırladıkları projenin amacının teleskop yapımı ve bakımıyla ilgili uzmanlar yetiştirmek olduğunu belirten TÜBİTAK Ulusal Gözlemevi (TUG) Müdürü Prof. Dr. Zeki Eker, "Bu proje Türkiye'de bir ilk. Satın aldığımız teleskopların bile usulüne uygun imal edilip edilmediğini kontrol edecek elemanımız yok." dedi.

Türkiye'nin son 5-10 senedir uzaya özel ilgi duymaya başladığını dile getiren Eker, uzmanları ilk olarak TUG'un sahip olduğu teleskoplarda kullanacaklarını belirtti. Eker, "Çok daha ilerisi için düşündüğümüz 4-5 metre sınıfı teleskoplar var. Onların planlanmasında kullanacağız. Bu türlü teleskopların mümkün olursa Türkiye'de yaptırılmasında kullanacağız. Bunlar anahtar personel olacak." diye konuştu.

Projeyi, Zeki Eker'le birlikte hazırladıklarına değinen Prof. Dr. Uğur Camcı, "Hayal gibiydi ama DPT'den çıktı. Bugün yarın web sayfamızda ilanını vereceğiz. Türkiye tarihinin ilk teleskop uzmanı mühendisleri olacaklar. Bu kişiler teleskop elektroniğini ve mekaniğini, yazılımlarını tanımak üzere yetiştirilecek. Çünkü tanıyan kimse yok Türkiye'de. Makine ve elektrik elektronik mühendislerini ESO'nun Şili'deki Paranal Gözlemevi'ne göndereceğiz. Yazılımcıları Münih'teki ESO'nun merkezine göndereceğiz. 3 ile 12 aylık periyotta eğitim alacaklar." diye konuştu.

Uzmanların, geri döndüklerinde ilk olarak 2,5-3 metre çapındaki teleskop alımında kullanılacaklarını kaydeden Camcı, "Yapanlar bizi kandırıyor mu, aynayı düzgün mü yaptılar. Test edecek kimse yok Türkiye'de." dedi.